Ógleði & velgjuvörn

 

Óþægilegasta aukaverkun lyfja- og geislameðferðar hefur verið ógleði í gegnum tíðina.  Vissulega eru í notkun krabbameinslyf sem valda lítilli sem engri ógleði, en þau eru þó fleiri sem valdi miðlungi eða mikilli ógleði.  Sem betur fer hefur velgjuvörn fleygt fram á undanförnum árum.  Má segja að með tilkomu nýrra ógleðilyfja á undanförnum 10 árum eða svo, heyri markverð ógleði samfara lyfjameðferð sögunni til.  Þeir munu fáir sem gráta það.

 

Krabbameinslyf eru flokkuð í 3 flokka eftir því hversu ógleði valdandi þau eru.  Lyf sem valda ógleði í færri en 10% tilvika eru talin hafa lágan ógleðistuðul, en þau sem valda ógleði í yfir 30% sjúklinga háan.  Lyf sem valda ógleði í 10-30% sjúklinga eru sögð hafa meðalsterka ógleðitilhneigningu.  Krabbameinslæknar nota þessa flokkun til að ákveða hversu mikla velgjuvörn þurfi að gefa sjúklingnum.  Í sumum tilvikum er nóg að sjúklingurinn hafi væg ógleðivarnandi lyf við höndina og noti eftir þörfum.  Í öðrum tilvikum eru sterk ógleðivarnandi lyf gefin fyrir, á meðan og eftir lyfjagjöf.  Í öllum tilvikum er markmiðið hið sama, þ.e. að sjúklingurinn finni ekki fyrir ógleði meðan á krabbameinsmeðferð stendur.