Krabbamein af óþekktum uppruna

Krabbamein af óþekktum uppruna þýðir að sjúklingur greinist með dreift krabbamein og ekki er hægt með góðu móti að greina frá hvaða líffæri það er upprunnið. Stöku sinnum veldur þetta óþægindum bæði fyrir sjúkling og lækni. Það er hlutverk þeirra að koma sér saman um líklegan uppruna og meðhöndla sjúkdóminn út frá því. Krabbamein af óþekktum uppruna telur um 5% allra krabbameina.

Faraldsfræði:

Kynjahlutfallið er jafnt. Tíðni eykst með aldri.

Staðsetning sjúkdóms:

Nokkur almenn “lögmál” gilda um krabbamein af óþekktum uppruna. Þau eru eftirfarandi:

-Lungu eru algengur upphafsstaður krabbameins af óþekktum uppruna sem greinist ofan þindar. Meltingarvegur (bris, magi, lifur og ristill) eru algeng upphafslíffæri krabbameins af óþekktum uppruna sem greinist neðan þindar.

-Kona með kirtilkrabbamein í eitlum holhandar hefur líklega brjóstakrabbamein

-Kona með útbreidd kirtilkrabbamein í kviðarholi er líkleg til að hafa eggjastokkakrabbamein

-Karl með meinvörp í beinum og hækkað PSA (prostate specific antigen) í blóði hefur líklega blöðruhálskirtilskrabbamein

-Sjúklingur sem hefur flöguþekjukrabbamein í hálseitlum hefur líklega höfuð- og hálskrabbamein

-Sjúklingur sem hefur flöguþekjukrabbamein í náraeitlum hefur uppruna líklega frá endaþarmi, húð eða kynfærum.

-Illa þroskað krabbamein í ungum karli er líklega kynfrumuæxli

Einkenni:

Einkenni eru eins mörg og mismunandi og sjúklingarnir sjálfir.

Greining:

Vefjasýni, smásjárskoðun (ljóssmásjá og rafeindasmásjá) og ýmsar litanir geta verið mjög hjálplegar við að greina uppruna æxlisins.

Meðferð:

Meðferð er lyfjameðferð í flestum tilvikum. Krabbameinslæknirinn velur í samráði við sjúklinginn þá meðferð sem er líklegust til að koma að gagni gegn því krabbamein sem talið er eiga hlut að máli.